VVD Blikt Vooruit

Donderdag 10 november, 1e termijn

Voorzitter,

Deze vergaderdag staan de Gorinchemse euro's centraal! In de media worden we maar al te vaak geconfronteerd met de woorden 'tekort' en 'bezuinigen'. Maar 'creatief met minder' is een grotere uitdaging. En die gaan we met z'n allen aan.

We zijn tevreden met dat, wat we de afgelopen jaren bereikt hebben in Gorinchem. Ondanks financiële turbulentie en zwakke economische ontwikkelingen zijn we in staat geweest om de zaken in Gorinchem voortvarend aan te blijven pakken en op peil te houden.

De VVD staat voor degelijk bestuur waarbij we zorg dragen dat de financiën op orde zijn. Vandaag gaan we besluiten nemen over de financiën voor de toekomst. En daarbij gaat het niet om geld alleen!

Wij vinden het belangrijk dat onze stad op de lange termijn -dus ook na 2016!- sterk is. Wij willen
kwaliteit en het welzijn van onze burgers garanderen!

Tegelijkertijd zou je als overheid nu vooral NIET de burgers en bedrijven willen opzadelen met hogere kosten; ook zij hebben het zwaar in deze tijden.

De Tweede Tussen Rapportage
Wanneer we alle mee - en tegenvallers optellen komen we tot een tekort van ruim 1,3 miljoen ten opzichte van de eerste tussen rapportage, die ook al een klein tekort gaf. Daarbij komen dan nog de extra tegenvallers, die inmiddels zijn vastgesteld: nog eens 1,3 miljoen euro voor 2012.

Dan moeten we wel vaststellen dat we serieuze maatregelen moeten nemen om de zaak op orde te houden. College, we zijn nog niet klaar met het werk waar we vorig jaar mee zijn begonnen. De aanpassingen in de Perspectiefnota blijken onvoldoende. De VVD onderstreept dat we verder moeten gaan! Naast de inmiddels vermaarde G'cumse kaasschaaf, moet nu ook het mes in de kaas in de vorm van structurele beleidswijzigingen.

Een aanzet daartoe was de motie van de VVD, aangenomen in de raadsvergadering van 30 juni jl. (vernoemd als motie 5). Toen heeft de Raad besloten dat frictie-kosten van de bezuinigingen en tegenvallers  opgevangen dienen te worden binnen hetzelfde hoofdthema. Tot onze verbijstering heeft het college deze motie niet uitgevoerd!

Het college stelt dat deze motie in zijn huidige vorm niet uitvoerbaar is omdat er ook tegenvallers zijn die niet op te vangen zijn. Dat zou misschien wel zo kunnen zijn maar dat ontslaat het college niet om de motie zoveel mogelijk uit te voeren en de eventuele problemen aan te geven. Ik stel voor dat het college duidelijk aangeeft in welke gevallen tegenvallers en frictiekosten niet opgevangen kunnen worden zoals de motie aangeeft. Dan kan de raad zich uitspreken of ze daarmee akkoord gaat.

Programma begroting 2012 en de Meerjarenbegroting

Terugkijken is belangrijk, maar de VVD blikt Vooruit! Vooruit kijken en op tijd maatregelen nemen voor de toekomst. Eén ding zal voor iedereen, van welke politieke kleur dan ook, duidelijk zijn: we leven in een economisch en financieel moeilijke periode, die niet op korte termijn zal omslaan.

Als Raad moeten wij besluiten nemen om met z'n allen Gorinchem goed door die omstandigheden te loodsen. 'Bezuinigen en ombuigen' is nodig. Hoe we dat dan doen, is vervolgens een politieke aangelegenheid. Over de oplossing mogen en zullen we van mening verschillen.

De Meerjarenbegroting is sluitend en krijgt vast wel de goedkeuring van de provincie. Dat klinkt goed maar we weten dat het echte werk nog moet komen, want het gaat wel ten koste van onze reserve positie.

De laatste decennia heeft onze gemeente een zeer actief grondbeleid gevoerd. Er zijn risico’s genomen, die toen acceptabel waren. En er zijn navenant goede opbrengsten gerealiseerd. Bij zo’n beleid hoort ook snel ingrijpen zodra de situatie daar om vraagt!  De eerste stappen zijn voortvarend gezet. We hebben reeds € 9,6 miljoen aan bezuinigingen doorgevoerd.  Dat is zeer goed te noemen; met dank aan de wethouder financien ... uh ons college :-)

Met deze begroting wordt dat te bezuinigen bedrag verhoogd naar €12,5 miljoen.

Een substantiële economische groei zit er de komende jaren niet in. We zullen de komende jaren allemaal met minder genoegen moeten nemen. Dat geldt ook voor Gorinchem.
De afgelopen maanden zijn er dan ook al weer extra tegenvallers vermeld en de grondexploitatie zal ook nog verliezen opleveren.
De VVD is dan ook van mening dat we door moeten pakken om onze financiën voor de toekomst op orde te houden. Ook geldt dat tijdig substantiële stappen zetten veel minder problemen veroorzaakt dan pappen en nathouden.
Doorgaan met de kaasschaaf, daar valt nog veel te halen en de mogelijkheden liggen klaar (ik verwijs naar AHAD 1 en 2). Maar ook meer ingrijpende ombuigingen zullen volgen.

Na de Perspectiefnota waren er tegenvallers en dus zal er extra bezuinigd moeten orden om op de lange termijn onze reserves voldoende op peil te houden. In 2012 en 2013 juist minder gaan ezuinigen dan in de Perspectiefnota is voorgesteld is dan gewoon onlogisch.
Het huidige raadsvoorstel zou dan ook onacceptabel zijn, zonder het bijgaande vaste oornemen om in april verregaande esluiten te nemen. Besluiten ver de kerntaken van de gemeente, over substantiële structurele ombuigingen en an de uitvoering daarvan.

Bezuinigingen dus, zodat we niet alleen een sluitende meerjaren begroting hebben maar in 2016 ok nog een gezonde reserve positie hebben die Gorinchem stevig maakt voor de aren daarna. Daar staan we als VVD voor: een gezonde financiële situatie oor de lange termijn.
Wat verwachten we:
- een sluitende meerjarenbegroting tot en met 2016;
- een weerstandscapaciteit in 2016 van minimaal 90%;
- een exploitatie reserve van ten minste 9 miljoen euro in 2016;
- terugbrengen van de schuldpositie ten gevolge van de grondexploitatie, zodat de rente lasten en risico’s verminderen.

Dit zijn technisch stevige, doch noodzakelijke en realistische doelstellingen.
Onderschrijft het college deze doelstellingen?

Bij de komende structurele bezuinigingen heeft de VVD een aantal vragen en uitgangspunten geformuleerd:

• Wat is het minimale niveau van de zaken die de gemeente moet verzorgen?
• Heeft Gorinchem wijken of is Gorinchem één grote wijk?
• De nieuwe sociale wetgevingen die het rijk in onze schoot werpt in groot verband organiseren, op een zodanig wijze dat het grote verband voor de klant een goede uitvoering garandeert en dat financieel een hoge efficiency bereikt kan worden.
  Hierbij de budgetten van het rijk als maximaal budget vaststellen.
• Gemeenschappelijke regelingen dienen mee te bezuinigen.
• De reclame belasting mag niet gezien worden als extra melkkoe voor de gemeente.
  Alle inkomsten worden besteed aan het versterken van de economie van de stad.
• Kosten voor burgers en bedrijven mogen niet meer dan trendmatig omhoog!  Alleen in het uiterste geval kan er vanaf geweken worden.
• De schuldpositie van Gorinchem is sinds 2009 en tot 2013 vrijwel ongewijzigd hoog.
  Dat zit voornamelijk in de grondposities. Maximale inzet voor het vinden van oplossingen!

Om de juiste afwegingen te kunnen maken in april 2012 is het essentieel om de raadsopdracht 'Meedoen' goed uitgewerkt te hebben. Kan het college dit toezeggen?

Afsluitend
Structurele overwegingen zijn noodzakelijk. Ofwel het mes moet erin.
Echter de mogelijkheden van de kaasschaaf zijn nog niet uitgeput. Ofwel ook de kaasschaaf blijft actueel.

Dank u wel!